مسئله
فرض کنید فروشگاهی که پوشاک میفروشد و پرداخت در محل را برای شهر خودش فعال کرده، هر هفته چند بستهی برگشتی دارد؛ پیک تماس میگیرد و شماره یا خاموش است یا مال کس دیگری. بخشی از این سفارشها عمدی و بخشی اشتباه تایپی است.
تأیید شماره موبایل ووکامرس یعنی فروشگاه پیش از تکیه بر یک شماره، ثابت کند آن سیمکارت واقعاً در دست مشتری است. ووکامرس خودش این کار را نمیکند؛ فیلد تلفن صورتحساب هر رشتهای را میپذیرد. این صفحه سه سطح تأیید را از هم جدا میکند، نشان میدهد هر کدام کجای مسیر خرید مینشیند و توضیح میدهد چطور میشود شمارهی تأییدشده را بدون فرستادن کد پیامکی برای هر مشتری گرفت.
تأیید شماره موبایل ووکامرس دو سؤال جدا را جواب میدهد که اغلب با هم قاطی میشوند. سؤال اول این است که آیا رشتهی واردشده اصلاً یک شمارهی موبایل معتبر است؛ یعنی یازده رقم، با ۰۹ شروع شده و حرف یا فاصلهی اضافه ندارد. سؤال دوم این است که آیا کسی که فرم را پر کرده، به همان سیمکارت دسترسی دارد. پاسخ اول را با چند خط کد میشود گرفت؛ پاسخ دوم به یک کانال بیرونی نیاز دارد.
به سؤال اول اعتبارسنجی شماره موبایل میگویند و به دومی احراز هویت شماره موبایل مشتری. یک شماره میتواند از نظر قالب کاملاً درست باشد و باز هم مال کس دیگری باشد؛ مثلاً شمارهی همکار، شمارهای که مشتری اشتباهی یک رقمش را عوض کرده، یا شمارهای که کسی عمداً وارد کرده تا سفارش را به نام دیگری ثبت کند.
در ووکامرس، شمارهی تلفن یکی از فیلدهای آدرس صورتحساب است. هستهی ووکامرس فقط بررسی سادهای روی کاراکترهای این فیلد انجام میدهد و آن را با سفارش ذخیره میکند. هیچ پیامکی فرستاده نمیشود، هیچ کدی خواسته نمیشود و حسابی که با یک شماره ساخته شده، مانع ساخته شدن حساب دیگری با همان شماره نمیشود. پس هر نوع تایید شماره تلفن در ووکامرس باید با افزونه یا کد سفارشی اضافه شود.
اعتبارسنجی قالب جلوی اشتباه تایپی را میگیرد؛ فقط اثبات مالکیت جلوی شمارهی کس دیگر را میگیرد.
شمارهی تلفن در فروشگاه ایرانی فقط یک فیلد اطلاعاتی نیست؛ ستون اصلی ارسال، پشتیبانی و پیگیری است. وقتی این ستون لق باشد، چند جای کار همزمان آسیب میبیند.
مأمور ارسال برای هماهنگی تحویل به شمارهی سفارش زنگ میزند. یک رقم اشتباه یعنی برگشت بسته، هزینهی ارسال دوباره و مشتریای که فکر میکند فروشگاه بدقول است.
در فروشگاههایی که پرداخت در محل دارند، ثبت سفارش با شمارهی ساختگی هزینهی آمادهسازی و ارسال بیحاصل میسازد. جلوگیری از سفارش جعلی بدون اثبات مالکیت شماره عملاً ممکن نیست.
وقتی شماره تأیید نشود، یک نفر میتواند با چند ایمیل چند حساب بسازد و از تخفیف «اولین خرید» چند بار استفاده کند.
خبر ارسال سفارش یا لینک پیگیری اگر به شمارهی غلط برود، علاوه بر نرسیدن به مشتری، اطلاعات خرید او را به یک غریبه نشان میدهد.
وقتی مشتری تماس میگیرد و پشتیبان سفارشش را با شماره جستوجو میکند، شمارهی نادرست یعنی گفتوگوی طولانی برای پیدا کردن یک سفارش ساده.
هر تحلیلی دربارهی مشتریان تکراری یا وفادار، روی شماره بنا میشود. اگر نیمی از شمارهها مشکوک باشند، گزارشها هم مشکوکاند.
| ویژگی | بررسی قالب | کد تایید پیامکی | تأیید در اپ (فینگت) |
|---|---|---|---|
| چه چیزی را ثابت میکند | شماره شکل درستی دارد | فرد به سیمکارت دسترسی دارد | شماره قبلاً با پیامک تأیید شده و صاحبش درخواست را تأیید کرده |
| کار مشتری | هیچ | انتظار برای پیامک و تایپ کد | یک تأیید روی گوشی |
| هزینه برای فروشگاه | صفر | یک پیامک برای هر تأیید | رایگان |
| وابستگی به شبکهی پیامک | ندارد | کامل | فقط یک بار، هنگام ثبتنام مشتری در اپ |
| ابزار لازم | چند خط کد یا افزونهی ساده | افزونه و پنل پیامکی | افزونهی فینگت یا اتصال API |
| محدودیت | مالکیت را ثابت نمیکند | تأخیر، نرسیدن و سوءاستفاده از ارسال انبوه | مشتری باید اپ اندرویدی فینگت را داشته باشد |
این سه سطح رقیب هم نیستند و معمولاً با هم به کار میروند. بررسی قالب همیشه لازم است، چون هزینهای ندارد و اشتباههای تایپی را همان لحظه میگیرد. برای اثبات مالکیت، فروشگاه میتواند مشتریان دارای اپ را با فینگت و بقیه را با کد پیامکی تأیید کند. دربارهی خود سازوکار کدهای یکبارمصرف، صفحهی رمز یکبار مصرف پیامکی توضیح جداگانه دارد.
سطح اول را میشود بدون هیچ افزونهای اضافه کرد. ووکامرس پس از ارسال فرم تسویه حساب، قلابی به نام woocommerce_after_checkout_validation اجرا میکند که دادههای فرم و شیء خطاها را در اختیار شما میگذارد. قطعهی زیر را میتوانید در فایل functions.php قالب فرزند یا یک افزونهی کوچک اختصاصی بگذارید. پیش از بررسی، ارقام فارسی و عربی را به لاتین تبدیل میکند، چون بسیاری از کاربران با صفحهکلید فارسی شماره را وارد میکنند.
add_action('woocommerce_after_checkout_validation', function ($data, $errors) {
$raw = $data['billing_phone'] ?? '';
$raw = strtr($raw, ['۰'=>'0','۱'=>'1','۲'=>'2','۳'=>'3','۴'=>'4','۵'=>'5','۶'=>'6','۷'=>'7','۸'=>'8','۹'=>'9',
'٠'=>'0','١'=>'1','٢'=>'2','٣'=>'3','٤'=>'4','٥'=>'5','٦'=>'6','٧'=>'7','٨'=>'8','٩'=>'9']);
$phone = preg_replace('/\D+/', '', $raw);
if (str_starts_with($phone, '98')) $phone = '0' . substr($phone, 2);
if (!preg_match('/^09\d{9}$/', $phone)) {
$errors->add('billing_phone_format', 'شماره موبایل را یازده رقمی و با ۰۹ وارد کنید.');
}
}, 10, 2);// در آدرس بازگشت؛ پیش از این، state را با مقدار ذخیرهشده در نشست مقایسه کنید
$res = wp_remote_post('https://finget.ir/api/v1/auth/token', [
'headers' => [
'Authorization' => 'Bearer ' . FINGET_API_KEY, // fg_live_…
'Content-Type' => 'application/json',
],
'body' => wp_json_encode(['code' => sanitize_text_field($_GET['code'] ?? '')]),
'timeout' => 10,
]);
$body = json_decode(wp_remote_retrieve_body($res), true);
// $body['user'] = ['id' => 'fgu_…', 'name' => '…', 'phone' => '09…'], $body['isNew'] = true|false
$verified_phone = $body['user']['phone'] ?? null;قطعهی اول فقط قالب را میسنجد و هیچ چیزی دربارهی صاحب شماره نمیگوید. قطعهی دوم برای سایتهایی است که فینگت را بدون افزونهی وردپرس وصل میکنند؛ در فروشگاه ووکامرسی که افزونهی فینگت نصب است، تبادل کد با سرور را خود افزونه انجام میدهد. کد بازگشتی حدود دو دقیقه اعتبار دارد و فقط یک بار پذیرفته میشود، و کلید API هرگز نباید در کد سمت مرورگر قرار بگیرد.
جای تأیید به اندازهی روش تأیید مهم است. اگر خیلی زود بخواهید، مشتری را پیش از دیدن محصول فراری میدهید؛ اگر خیلی دیر بخواهید، سفارش جعلی از قبل ثبت شده است. این چهار نقطه رایجترین گزینهها هستند.
شماره در لحظهی ساخت حساب تأیید میشود و از آن به بعد کلید حساب است. برای فروشگاههایی که بیشتر مشتریانشان تکراریاند، این طبیعیترین نقطه است.
خرید مهمان باز است، ولی پیش از نهایی شدن سفارش، شماره باید تأیید شود. این نقطه برای فروشگاههایی که پرداخت در محل دارند، مؤثرترین سد در برابر سفارش ساختگی است.
سفارش ثبت میشود ولی تا تأیید شماره، وارد مرحلهی آمادهسازی نمیشود. اصطکاک خرید کم است، اما پیگیری سفارشهای تأییدنشده کار دستی میخواهد.
اگر مشتری شمارهی حسابش را در پروفایل عوض کند، شمارهی تازه هم باید دوباره تأیید شود؛ وگرنه کل زنجیرهی قبلی بیاثر میشود.
در بیشتر فروشگاهها ترکیب نقطهی اول و چهارم برای تأیید شماره موبایل ووکامرس کافی است. اگر بخواهید ببینید کوتاه شدن خود فرم عضویت چه اثری روی تکمیل خرید دارد، صفحهی ثبت نام ووکامرس همان مسیر را از زاویهی عضویت بررسی کرده است.
فروشگاهی که برای تأیید شماره موبایل ووکامرس کد پیامکی به کار میبرد، باید چند خطای شناختهشده را از پیش ببندد. بیشتر این خطاها در افزونههای آماده هم با تنظیم درست قابل رفعاند.
اگر هر کسی بتواند برای هر شمارهای بینهایت درخواست کد بدهد، فرم شما به ابزار مزاحمت تبدیل میشود و هزینهی پیامک بالا میرود. تعداد درخواست برای هر شماره و هر نشانی IP باید محدود باشد.
کد تأیید باید چند دقیقه بیشتر اعتبار نداشته باشد و بعد از یک بار استفاده باطل شود. کدی که ساعتها کار کند، شانس حدس زدن را بالا میبرد.
کد چهار یا پنج رقمی وقتی تعداد حدس محدود باشد قابل اتکاست، ولی اگر تعداد تلاش محدود نباشد، با چند هزار درخواست قابل حدس زدن است.
اگر نتیجهی تأیید فقط با یک پرچم در جاوااسکریپت صفحه ذخیره شود، هر کاربری با ابزار توسعهدهنده میتواند آن را دور بزند. وضعیت تأیید باید سمت سرور ذخیره و بررسی شود.
وقتی پیامک نمیرسد، مشتری باید بداند چه کند: دوباره بخواهد، چند ثانیه صبر کند یا با روش دیگری تأیید شود. راهنمای کد تایید نمیآید دلیلهای رایج نرسیدن کد را مرور کرده است.
راه دیگر این است که تأیید شماره یک بار و برای همیشه، بیرون از فروشگاه شما انجام شود. وقتی کاربر در اپ فینگت ثبتنام میکند، شمارهاش با کد پیامکی تأیید میشود. از آن به بعد، هر فروشگاهی که به فینگت وصل باشد، هنگام ورود همان شمارهی تأییدشده را دریافت میکند، بیآنکه برای این فروشگاه پیامک تازهای فرستاده شود.
مسیر از دید مشتری کوتاه است: روی دکمهی «ورود با فینگت» میزند، روی کامپیوتر QR را با گوشی اسکن میکند یا روی همان گوشی اپ را باز میکند، نام فروشگاه و اطلاعاتی را که به آن داده میشود میبیند و تأیید میکند. اپ با الگو قفل است و میشود اثر انگشت را هم فعال کرد؛ بررسی اثر انگشت را سیستمعامل گوشی انجام میدهد و چیزی از آن به سرور نمیرود.
آن شناسهی ثابت جزئی است که ارزشش دیر به چشم میآید. اگر حسابها را به شناسه گره بزنید، نه به شماره، تغییر سیمکارت مشتری حسابش را دو تکه نمیکند. اپ هم وقتی درخواست ورود از شبکهای متفاوت با شبکهی گوشی تأییدکننده ساخته شده باشد، پیش از تأیید به کاربر هشدار میدهد. جزئیات دادههایی که فینگت نگه میدارد در صفحهی حریم خصوصی فینگت آمده است.
برای تأیید شماره موبایل ووکامرس با فینگت، کل کار از پنل فینگت و تنظیمات افزونه انجام میشود و کدنویسی لازم ندارد.
حساب میسازید؛ ورود به پنل هم با فینگت است و کارت بانکی لازم نیست.
دامنه را ثبت میکنید و یک فایل متنی را در ریشهی سایت قرار میدهید. هر دامنه فقط میتواند به یک حساب متصل باشد.
آدرس بازگشت فروشگاه را وارد میکنید و کلید API را برمیدارید.
افزونه را فعال میکنید و شناسه و کلید را در تنظیماتش وارد میکنید. دکمه خودکار در فرم ورود ووکامرس قرار میگیرد و با شورتکد یا ابزارک جای دیگری هم مینشیند.
مشتریانی که شمارهشان در حساب فعلی ثبت است، با اولین ورود از فینگت به همان حساب وصل میشوند. حسابهای مدیر عمداً هیچوقت خودکار پیوند نمیخورند.
فرض کنید فروشگاهی که پوشاک میفروشد و پرداخت در محل را برای شهر خودش فعال کرده، هر هفته چند بستهی برگشتی دارد؛ پیک تماس میگیرد و شماره یا خاموش است یا مال کس دیگری. بخشی از این سفارشها عمدی و بخشی اشتباه تایپی است.
مدیر فروشگاه بررسی قالب را به صفحهی پرداخت اضافه میکند. سفارشهایی که شمارهشان ده رقم داشت یا با فاصله و حرف وارد شده بود، دیگر ثبت نمیشوند؛ اما شمارهی درست ولی متعلق به دیگری هنوز رد میشود.
فروشگاه پرداخت در محل را فقط برای سفارشهایی مجاز میکند که شمارهشان تأیید شده باشد. مشتری اندرویدی با فینگت وارد میشود و شمارهی تأییدشدهاش به سفارش میرسد؛ بقیهی مشتریان یا با کد پیامکی تأیید میشوند یا پیش از ارسال پرداخت آنلاین انجام میدهند.
در چنین نمونهای، معیار سنجش روشن است: تعداد بستههای برگشتی به دلیل در دسترس نبودن مشتری، پیش و پس از تغییر. فروشگاه نباید عدد را حدس بزند؛ باید چند هفته پیش و پس از تغییر را با هم مقایسه کند.
اگر هزینهی پیامکهای تأیید فعلی برایتان دغدغه است، صفحهی کاهش هزینه پیامک OTP روش محاسبه و راههای پایین آوردن آن را بررسی میکند. خبر دادن وضعیت سفارش به همین شمارههای تأییدشده هم موضوع صفحهی پیامک وضعیت سفارش ووکامرس است.
خیر. ووکامرس شماره را بهعنوان بخشی از آدرس صورتحساب ذخیره میکند و پیامک یا کدی برای تأیید آن نمیفرستد. تأیید شماره موبایل ووکامرس با افزونه یا کد سفارشی اضافه میشود.
نه. بررسی قالب فقط اشتباههای تایپی را میگیرد. کسی که عمداً شمارهی درست ولی متعلق به دیگری را وارد کند، فقط با اثبات مالکیت شماره متوقف میشود.
نه. شماره یک بار، وقتی کاربر در اپ فینگت ثبتنام میکند، با پیامک تأیید میشود. ورود به فروشگاه شما و دریافت شمارهی تأییدشده پیامک جدیدی ندارد و رایگان است.
فرمها و روشهای فعلی شما سر جایشان میمانند. میتوانید برای این مشتریان کد پیامکی را نگه دارید و فینگت را برای کسانی بگذارید که اپ را دارند. اپ فعلاً فقط برای اندروید منتشر شده است.
شناسهای که فینگت برای هر کاربر به فروشگاه میدهد با تغییر شماره عوض نمیشود. اگر حسابها را به این شناسه وصل کنید، مشتری با شمارهی تازه هم به همان حساب برمیگردد.
عدد ثابتی در خود ووکامرس تعریف نشده است، ولی روال معمول چند دقیقه اعتبار و یک بار مصرف است، همراه با سقف تعداد تلاش. کد بازگشتی فینگت هم حدود دو دقیقه معتبر است.