ارسال پیامک اندروید با جاوا و کاتلین؛ کدام روش به کار شما می‌آید؟

ارسال پیامک اندروید را می‌شود از سه راه کاملاً متفاوت انجام داد و بیشتر خطاهای تازه‌کارها از قاطی کردن همین سه راه می‌آید: فرستادن مستقیم با سیم‌کارت خود گوشی، باز کردن برنامه‌ی پیام‌رسان با متن آماده، و فرستادن از سرور از راه وب‌سرویس پیامک. هر روش مجوز، هزینه، محدودیت و کاربرد خودش را دارد. در این صفحه هر سه را با کد جاوا و کاتلین می‌بینید، می‌فهمید چرا گوگل پلی مجوز پیامک را سخت‌گیرانه بررسی می‌کند، و در پایان معلوم می‌شود برای کد ورود و اعلان کاربران، اصلاً لازم است پیامک را از خود اپ بفرستید یا نه.

بروزرسانی: زمان مطالعه حدود ۱۰ دقیقه نوشته‌ی تیم فنی فینگت

ارسال پیامک اندروید؛ سه روش و تفاوت واقعی‌شان

وقتی کسی در جستجو می‌نویسد «ارسال پیامک اندروید»، گاهی می‌خواهد از داخل اپلیکیشن خودش پیامی را با سیم‌کارت همان گوشی بفرستد، گاهی می‌خواهد اپی بسازد که کاربرانش را از طریق یک پنل پیامکی خبردار کند. این دو، از نظر فنی و از نظر قانون فروشگاه‌ها، دو کار جدا هستند.

در روش اول، اپ خودش یک پیام روی شبکه‌ی اپراتور می‌فرستد و هزینه‌اش از اعتبار یا بسته‌ی سیم‌کارت کاربر کم می‌شود. در روش دوم، اپ فقط پیام‌رسان گوشی را باز می‌کند و ارسال دست کاربر است. در روش سوم، اپ اصلاً پیامکی نمی‌فرستد؛ به سرور شما درخواست می‌دهد و سرور از طریق یک سرویس‌دهنده‌ی پیامکی پیام را می‌فرستد.

اگر مخاطب پیام شما کاربران اپ‌اند و فرستنده خود شما هستید، تقریباً همیشه روش سوم درست است. روش اول برای اپ‌هایی است که ذات‌شان پیام‌رسانی با سیم‌کارت خود کاربر است.

مقایسه‌ی سه روش ارسال sms در اندروید

ویژگیSmsManagerاینتنت پیام‌رسانوب‌سرویس از سرور
چه کسی هزینه می‌دهدسیم‌کارت کاربرسیم‌کارت کاربرشما، از اعتبار پنل پیامکی
شماره‌ی فرستندهشماره‌ی خود کاربرشماره‌ی خود کاربرخط اختصاصی یا اشتراکی پنل شما
مجوز اندرویدSEND_SMS در زمان اجرالازم نیستفقط دسترسی اینترنت
بدون دخالت کاربربلهخیر، کاربر باید بزندبله
وضعیت در گوگل پلینیازمند اعلام و تأیید کاربرد مجازبدون مشکل خاصبدون مشکل خاص
مناسب برایاپ پیام‌رسان یا ابزار سیستمیدکمه‌ی «ارسال لینک دعوت»کد ورود، اعلان، یادآوری
خطر امنیتیسوءاستفاده‌ی بدافزارها از همین مجوزکمنشت کلید اگر داخل اپ بماند

جدول نشان می‌دهد چرا بیشتر کسب‌وکارها سراغ روش سوم می‌روند: هزینه و شماره‌ی فرستنده زیر کنترل خودشان است و به مجوز حساس نیاز ندارند. هزینه‌ها و انواع خط را در قیمت پنل پیامک و انواع خط پیامک می‌توانید ببینید.

ارسال sms جاوا با SmsManager؛ مجوز و کد

کلاس SmsManager در بسته‌ی android.telephony قرار دارد و پیام را مستقیم به شبکه‌ی اپراتور می‌دهد. ابتدا مجوز را در فایل مانیفست اعلام می‌کنید، سپس در زمان اجرا از کاربر می‌گیرید. مجوز SEND_SMS در گروه مجوزهای خطرناک است؛ یعنی اعلام در مانیفست کافی نیست و بدون پنجره‌ی اجازه‌ی سیستم، برنامه با خطای امنیتی از کار می‌افتد.

نکته‌ی رایج: متن بلندتر از حدود یک پیام معمولی باید به چند تکه شکسته شود. استفاده‌ی مستقیم از sendTextMessage برای متن طولانی یا فارسی معمولاً خطا می‌دهد. متن فارسی با کدگذاری یونیکد فرستاده می‌شود و ظرفیت هر بخش کمتر از متن لاتین است؛ پس همیشه divideMessage را صدا بزنید.

AndroidManifest.xml؛ اعلام مجوز
<uses-permission android:name="android.permission.SEND_SMS" />
SmsSender.java؛ ارسال مستقیم با بررسی مجوز
import android.Manifest;
import android.app.Activity;
import android.content.pm.PackageManager;
import android.telephony.SmsManager;
import androidx.core.app.ActivityCompat;
import androidx.core.content.ContextCompat;
import java.util.ArrayList;

public class SmsSender {
    private static final int REQ_SMS = 101;

    // true یعنی ارسال انجام شد؛ false یعنی مجوز هنوز نیست و درخواستش نمایش داده شد
    public static boolean send(Activity activity, String to, String text) {
        if (ContextCompat.checkSelfPermission(activity, Manifest.permission.SEND_SMS)
                != PackageManager.PERMISSION_GRANTED) {
            ActivityCompat.requestPermissions(
                    activity, new String[]{Manifest.permission.SEND_SMS}, REQ_SMS);
            return false;
        }
        SmsManager sms = activity.getSystemService(SmsManager.class);
        ArrayList<String> parts = sms.divideMessage(text);
        sms.sendMultipartTextMessage(to, null, parts, null, null);
        return true;
    }
}
SmsSender.kt؛ همان کار با کاتلین
fun sendSms(activity: Activity, to: String, text: String): Boolean {
    val granted = ContextCompat.checkSelfPermission(
        activity, Manifest.permission.SEND_SMS
    ) == PackageManager.PERMISSION_GRANTED
    if (!granted) {
        ActivityCompat.requestPermissions(activity, arrayOf(Manifest.permission.SEND_SMS), 101)
        return false
    }
    val sms = activity.getSystemService(SmsManager::class.java)
    sms.sendMultipartTextMessage(to, null, sms.divideMessage(text), null, null)
    return true
}

دو آرگومان آخر sendMultipartTextMessage اینتنت‌های «ارسال شد» و «تحویل شد» هستند. اگر می‌خواهید بدانید پیام واقعاً از گوشی خارج شده یا نه، برای آن‌ها PendingIntent و یک BroadcastReceiver تعریف کنید. روی دستگاه‌های دو سیم‌کارته، سیم‌کارت پیش‌فرض پیامک استفاده می‌شود مگر این‌که SmsManager مربوط به یک اشتراک مشخص را از SubscriptionManager بگیرید.

قبل از هر چیز روی دستگاه واقعی آزمایش کنید. شبیه‌ساز اندروید استودیو فقط پیام را بین شبیه‌سازها رد و بدل می‌کند و پیامی به شبکه‌ی واقعی نمی‌رسد.

ارسال پیامک با جاوا بدون مجوز؛ اینتنت پیام‌رسان

اگر هدف شما فقط این است که کاربر پیامی آماده را برای دوستش بفرستد، مثلاً لینک دعوت به اپ یا کد معرف، لازم نیست خودتان ارسال کنید. یک اینتنت از نوع ACTION_SENDTO پیام‌رسان پیش‌فرض گوشی را با شماره و متن پر شده باز می‌کند و دکمه‌ی ارسال را کاربر می‌زند. این روش نه مجوز می‌خواهد نه بررسی ویژه‌ای در فروشگاه.

ShareBySms.java؛ بازکردن پیام‌رسان با متن آماده
import android.content.Intent;
import android.net.Uri;
import android.content.Context;

public class ShareBySms {
    public static void open(Context context, String phone, String body) {
        Intent intent = new Intent(Intent.ACTION_SENDTO, Uri.parse("smsto:" + phone));
        intent.putExtra("sms_body", body);
        if (intent.resolveActivity(context.getPackageManager()) != null) {
            context.startActivity(intent);
        }
    }
}

مزیت دیگر این روش این است که کاربر پیش از ارسال متن را می‌بیند؛ پس از دید اعتماد و حریم خصوصی هم ساده‌ترین حالت است. عیبش این است که نمی‌شود نتیجه را فهمید: نمی‌دانید کاربر دکمه را زد یا منصرف شد.

چرا گوگل پلی مجوز پیامک را سخت‌گیرانه بررسی می‌کند؟

مجوزهای SMS و تماس از نظر گوگل «حساس» هستند، چون بدافزارها سال‌ها از آن‌ها برای خواندن کد ورود بانکی یا ارسال پیامک گران‌قیمت پنهانی استفاده کرده‌اند. سیاست فروشگاه می‌گوید این مجوزها فقط برای اپ‌هایی مجاز است که پیام‌رسان یا شماره‌گیر پیش‌فرض گوشی هستند یا یکی از استثناهای فهرست‌شده را دارند، و بقیه‌ی اپ‌ها باید از راه‌های بدون مجوز استفاده کنند.

متن دقیق سیاست‌ها و فهرست استثناها در طول زمان تغییر کرده است؛ پیش از انتشار، فرم «اعلام کاربرد مجوز» و راهنمای رسمی گوگل پلی را بخوانید و فرض نکنید آنچه در یک مقاله‌ی قدیمی بوده هنوز برقرار است. اگر اپ شما فقط به پیامک ورود و اعلان نیاز دارد، به‌جای کشمکش با فرم فروشگاه، همان روش وب‌سرویس را انتخاب کنید.

  • اپی که فقط برای ارسال یادآوری یا کد ورود از SEND_SMS استفاده کند، معمولاً توجیه پذیرفته‌شده‌ای در فرم ندارد.
  • خواندن پیامک ورودی (READ_SMS و RECEIVE_SMS) محدودیت بیشتری دارد و برای خواندن کد تأیید بهتر است از APIهای بازیابی خودکار کد که خود گوگل ارائه می‌کند استفاده شود.
  • اپ‌هایی که فقط در بازارهای ایرانی منتشر می‌شوند قواعد همان بازار را دارند؛ سیاست هر فروشگاه را جداگانه بخوانید.

ارسال پیامک از سرور؛ وب سرویس پیامک با جاوا

برای کد ورود، فاکتور و یادآوری، روش درست این است که اپ اندروید فقط به سرور خودتان بگوید «به این شماره کد بفرست» و سرور با وب‌سرویس پیامک ارتباط بگیرد. دلیلش ساده است: هر چیزی داخل APK بیفتد قابل استخراج است. اگر کلید وب‌سرویس را در اپ بگذارید، هر کسی با باز کردن فایل نصب می‌تواند با اعتبار پنل شما پیامک بفرستد.

نمونه‌ی زیر با جاوا ۱۱ به بالا و بدون کتابخانه‌ی اضافه اجرا می‌شود. آدرس و ساختار JSON فرضی‌اند و باید طبق مستندات سرویس‌دهنده‌ی خودتان عوض شوند؛ عمداً هیچ سرویس مشخصی معرفی نشده است. کلید از متغیر محیطی خوانده می‌شود. روش کلی کار با وب‌سرویس در صفحه‌ی وب سرویس پیامک آمده است.

SmsGateway.java؛ فراخوانی وب‌سرویس از سمت سرور
import java.net.URI;
import java.net.http.HttpClient;
import java.net.http.HttpRequest;
import java.net.http.HttpResponse;
import java.time.Duration;

public class SmsGateway {
    private static final HttpClient CLIENT = HttpClient.newBuilder()
            .connectTimeout(Duration.ofSeconds(5))
            .build();

    // آدرس نمونه است؛ مقدار واقعی را از مستندات سرویس‌دهنده بردارید
    private static final String ENDPOINT = "https://sms.example.com/v1/send";

    public static boolean send(String to, String text) throws Exception {
        String key = System.getenv("SMS_API_KEY");
        if (key == null || !to.matches("^09\d{9}$")) {
            return false;
        }
        String json = "{\"to\":\"" + to + "\",\"text\":\"" + text.replace("\"", "'") + "\"}";
        HttpRequest req = HttpRequest.newBuilder(URI.create(ENDPOINT))
                .timeout(Duration.ofSeconds(10))
                .header("Authorization", "Bearer " + key)
                .header("Content-Type", "application/json; charset=utf-8")
                .POST(HttpRequest.BodyPublishers.ofString(json))
                .build();
        HttpResponse<String> res = CLIENT.send(req, HttpResponse.BodyHandlers.ofString());
        return res.statusCode() >= 200 && res.statusCode() < 300;
    }

    public static void main(String[] args) throws Exception {
        System.out.println(send("09120000000", "کد ورود شما: 483920"));
    }
}

در طرف اپ، فقط یک درخواست HTTPS به API خودتان می‌فرستید، مثلاً «برای این شماره کد بساز». سرور باید پیش از آن شماره را سنجیده و تعداد درخواست را محدود کرده باشد؛ بدون این محدودیت، اپ شما ابزار پیامک‌بمبی می‌شود. توضیح کاملش را در همان صفحه بخوانید.

اشتباه‌های رایج در ارسال پیامک اندروید

این موارد بیشتر از همه در پرسش‌های برنامه‌نویسان تازه‌کار تکرار می‌شوند و هر کدام می‌تواند اپ را از فروشگاه بیندازد یا حساب پنل پیامکی را خالی کند.

کلید API داخل اپ

حتی با مبهم‌سازی کد، رشته‌ی کلید از ترافیک یا حافظه قابل استخراج است. کلید فقط روی سرور بماند.

فراموش کردن درخواست مجوز در زمان اجرا

اعلام SEND_SMS در مانیفست از اندروید ۶ به بعد کافی نیست و بدون پنجره‌ی اجازه، ارسال با خطای SecurityException متوقف می‌شود.

فرستادن متن طولانی با sendTextMessage

متن فارسی و طولانی را با divideMessage بشکنید و با نسخه‌ی چندبخشی بفرستید.

ارسال از رشته‌ی ورودی بدون اعتبارسنجی

شماره را پیش از ارسال بسنجید؛ پیامک به شماره‌ی بین‌المللی یا پرهزینه می‌تواند هزینه‌ی ناخواسته بسازد.

نبود محدودیت تعداد

اگر هر درخواست اپ بی‌قید به پیامک تبدیل شود، سوءاستفاده‌گر در چند دقیقه اعتبارتان را مصرف می‌کند.

آزمایش فقط روی شبیه‌ساز

رفتار واقعی اپراتور، دو سیم‌کارتی بودن و حالت پرواز را فقط روی گوشی واقعی می‌بینید.

ارسال پیام تبلیغاتی بدون رعایت قواعد

پیام تبلیغاتی قواعد جداگانه دارد؛ در قوانین ارسال پیامک تبلیغاتی مرور شده است.

کدام روش برای کدام کار؟ سه سناریوی نمونه

سناریوهای زیر فرضی‌اند و فقط برای نشان دادن منطق انتخاب نوشته شده‌اند.

سناریوی نمونه

نمونه: اپ دعوت از دوستان

اپ سفر گروهی دکمه‌ای دارد که لینک دعوت را برای دوست کاربر بفرستد. اینتنت پیام‌رسان بهترین انتخاب است: کاربر متن را می‌بیند، شماره را خودش انتخاب می‌کند و اپ نیازی به هیچ مجوز حساسی ندارد.

سناریوی نمونه

نمونه: اپ باشگاه ورزشی

باشگاه می‌خواهد پایان اشتراک را به اعضا یادآوری کند. این پیام‌ها از شماره و اعتبار باشگاه می‌روند، نه از گوشی اعضا. سرور باشگاه با وب‌سرویس پیامک ارتباط می‌گیرد و اپ فقط تاریخ‌ها را نشان می‌دهد؛ اگر اپ نصب‌شده باشد، اعلان داخل اپ هم می‌تواند جانشین بخشی از پیامک‌ها شود.

سناریوی نمونه

نمونه: اپ پیام‌رسان تخصصی

اپی که قرار است جایگزین پیام‌رسان پیش‌فرض باشد، چون ذاتش خواندن و فرستادن پیامک است، می‌تواند مجوزها را در فرم گوگل توجیه کند. اینجا SmsManager و دیگر APIهای مربوط به پیامک منطقی‌اند، ولی هزینه‌ی انجام‌شدنش در بازبینی و نگهداری بالاست.

ارسال پیامک اندروید برای ورود کاربران؛ آیا لازم است؟

پرتکرارترین دلیل ارسال پیامک از اپ، فرستادن کد ورود است. اما این کد معمولاً هزینه‌ی هر پیام، تأخیر در رسیدن و دغدغه‌ی فیلترینگ را همراه دارد. اگر مشکل واقعی شما فقط ورود کاربر است، ممکن است اصلاً به پیامک نیاز نداشته باشید.

فینگت یک اپ اندرویدی رایگان است که کاربر با آن، بدون رمز عبور و بدون کد پیامکی، به سایت‌های متصل وارد می‌شود: سایت درخواست ورود را نشان می‌دهد و کاربر آن را روی گوشی خودش تأیید می‌کند. برای سایت‌های وردپرسی و ووکامرسی افزونه‌ی فینگت این اتصال را فراهم می‌کند و برای سایت‌های دیگر پنل سرویس‌دهندگان کلید و آدرس بازگشت می‌دهد. یعنی بخشی از پیامک‌های ورود که نیاز به کد دارند حذف می‌شود. با این حال فینگت سرویس‌دهنده‌ی پیامک نیست و جای پنل پیامکی را نمی‌گیرد؛ پیام‌هایی مثل رسید بانکی یا خبر به مشتریانی که اپ ندارند همچنان باید از مسیر خودتان بروند.

جزئیات این راه در جایگزین پیامک ورود و کاهش هزینه‌ی کد یکبارمصرف بررسی شده است. اگر می‌خواهید خودتان یک سرور ورود با کد یکبارمصرف بسازید، نمونه‌ی کامل‌ترش را در ورود با OTP در PHP و ورود با OTP در Node.js ببینید.

چک‌لیست پیش از انتشار اپی که پیامک می‌فرستد

پیش از ارسال نسخه‌ی نهایی به فروشگاه، این موارد را یک بار مرور کنید:

  • روش درست انتخاب شده اگر فرستنده‌ی پیام شمایید نه کاربر، ارسال از سرور باشد.
  • کلید مخفی در اپ نیست در کد، فایل‌های پیکربندی و منابع جست‌وجو کنید؛ هیچ کلیدی نباید پیدا شود.
  • مجوز فقط در صورت لزوم اگر با اینتنت می‌شود، SEND_SMS را اصلاً اعلام نکنید.
  • محدودیت تعداد در سرور هر شماره و هر دستگاه سقف درخواست داشته باشد.
  • متن چندبخشی آزمایش شده پیام فارسی بلند را روی گوشی واقعی بفرستید و رسیدن کامل آن را ببینید.
  • خطاها لاگ می‌شوند پاسخ ناموفق وب‌سرویس و قطع اینترنت دو حالت جداگانه‌اند و کاربر باید پیام مناسب هر کدام را ببیند.
  • اگر پیامک نرسید مسیر جایگزین یا بازارسال با فاصله‌ی منطقی داشته باشید؛ علت‌های رایج در پیامک نمی‌رسد آمده است.

پرسش‌های متداول درباره ارسال پیامک اندروید

برای ارسال پیامک اندروید حتماً باید مجوز SEND_SMS بگیرم؟

فقط اگر خود اپ مستقیماً با SmsManager پیام بفرستد. اگر از اینتنت پیام‌رسان استفاده کنید یا پیام را از سرور با وب‌سرویس بفرستید، به این مجوز نیازی ندارید.

فرق SmsManager با وب‌سرویس پیامک چیست؟

SmsManager با سیم‌کارت و اعتبار همان گوشی پیام می‌فرستد. وب‌سرویس پیامک روی سرور شما کار می‌کند، از خط و اعتبار پنل شما استفاده می‌کند و برای کد ورود و اعلان به کاربران مناسب‌تر است.

چرا پیامک فارسی طولانی با sendTextMessage خطا می‌دهد؟

متن فارسی با یونیکد ارسال می‌شود و ظرفیت هر بخش کمتر است. متن را با divideMessage بشکنید و با sendMultipartTextMessage بفرستید.

می‌توانم کلید وب‌سرویس را در اپ اندروید بگذارم؟

نه. هر چیزی که داخل APK باشد قابل استخراج است. اپ باید به سرور خودتان درخواست بدهد و کلید فقط روی سرور نگه داشته شود.

ارسال پیامک اندروید در شبیه‌ساز کار می‌کند؟

فقط بین شبیه‌سازها. برای دیدن رفتار واقعی شبکه و اپراتور باید روی گوشی واقعی با سیم‌کارت فعال آزمایش کنید.

برای خواندن کد تأیید پیامکی در اپ چه کنم؟

به‌جای درخواست مجوز خواندن پیامک، از APIهای بازیابی خودکار کد که گوگل ارائه کرده استفاده کنید تا اپ فقط پیام‌های مربوط به خودش را ببیند. این کار هم برای کاربر امن‌تر است و هم بررسی فروشگاه را ساده‌تر می‌کند، چون مجوز حساسی لازم نمی‌شود.

فینگت جای پیامک ورود را می‌گیرد؟

برای کاربرانی که اپ فینگت را نصب دارند، ورود با تأیید روی گوشی انجام می‌شود و کد پیامکی لازم نیست. فینگت خودش سرویس‌دهنده‌ی پیامک نیست و برای پیام به کسانی که اپ ندارند باید راه جداگانه‌ای داشته باشید.